Portie veerkracht – deel 4: ‘Ook een stoer mens als ik kan eenzaam zijn’

· · · | 'Portie Veerkracht' - interviewreeks · Aandacht · Echte verhalen van echte mensen

Regelmatig deel ik op A brand new story een portie veerkracht van zeventigers, tachtigers en negentigers. Waarom? Omdat je de beste verhalen hoort van doodgewone mensen. En al gauw veel meepikt van hun ervaring. Zoals die van Carla Benjamins-van Strik, die me leerde hoe je keuzes maakt die bij je passen. 


Omdat ze per se haar school wilde afronden, weigerde ze als zestienjarige mee te verhuizen met haar familie. Sindsdien weet Carla Benjamins-van Strik (1935) dat ze de kracht bezit om ingewikkelde knopen door te hakken die haar op koers houden.

 

Een zware hartoperatie en een grote verhuizing: Carla heeft de laatste jaren weer volop ervaren hoe je in een chaos kunt belanden zonder dat je er meteen vat op hebt. ‘Mede vanwege mijn gezondheid, moest ik veel belangrijke keuzes achter elkaar maken.

 

‘Nu moet ik mijn draai weer vinden en me bezinnen op de toekomst. Op wat ik wil en vooral ook niet wil’

 

Op haar 82e schrikt Carla niet meer van dit soort sleutelmomenten. Keuzes maakt ze niet lichtzinnig, maar zijn ze eenmaal genomen, dan staat ze er ook voor. ‘Zo was ooit mijn besluit om naar de Sociale Academie te gaan in plaats van naar de universiteit tegen het zere been van mijn vader, die later ook mijn man Frits “te soft” vond. Maar ondanks die weerstand geloofde ik zo in mezelf en mijn stappen, dat ik heb doorgezet. Waar ik bijvoorbeeld geen waarde aan hecht, is succes. Nooit heb ik de drang gevoeld om op de carrièreladder te klimmen en me aan de buitenwereld te bewijzen. 

 

‘Waar het mij om gaat, is dat ik innerlijk tevreden ben met wat ik doe en hoe mijn leven in elkaar steekt’

 

‘Mijn man gaf intervisie aan therapeuten. Van hem heb ik geleerd stil te staan bij jezelf, te analyseren waarom je bent zoals je bent en dingen doet zoals je ze doet. Zo heb ik ook ontdekt hoe belangrijk het is om je drijfveren te kennen en daarnaar te leven.  Als je doet wat bij je past, dan kost het geen moeite om je er met ziel en zaligheid aan te wijden. Daar is wel rust voor nodig, en moed. Om te ontdekken wat je drijft, moet je af en toe – écht letterlijk – durven stilzitten en je afvragen: wat wil ik nu eigenlijk?’

 

Druk

‘Maar dat is in de hectische wereld van tegenwoordig meer dan ooit een uitdaging. Dat zie ik ook aan de volle levens van mijn kinderen. Er komt nu zoveel op je pad waar je iets mee moet; de druk is groot, ook vanwege alle sociale media. Mensen nemen simpelweg geen tijd meer om te bedenken waar ze ja op zeggen, maar vooral ook nee.

 

‘Zonde vind ik dat. Want juist met nee zeggen kun je voorkomen dat je wordt geleefd’

 

‘Dat was ook de reden dat ik, zestien jaar oud, weigerde om mijn ouders en broers te volgen bij de zoveelste verhuizing in korte tijd. Ik was net ingeburgerd op het gymnasium in Eindhoven en zag het niet zitten om wéér los te laten wat ik had opgebouwd. Ik kon terecht bij een schoolvriendin. Mijn ouders accepteerden mijn keuze natuurlijk niet klakkeloos, maar uiteindelijk legden ze zich erbij neer dat ik deed wat bij mij hoort.’

 

‘En toen moest ik het alleen zien te redden. Dat was ik al een beetje gewend. Ik ben opgegroeid in Nederlands-Indië, waar we in de Jappenkampen belandden. Daar leefden we als gezin enige tijd gescheiden. En na de oorlog, terug in Nederland, logeerden we bij familie op een bovenverdieping in Enschede, die afbrandde. Toen zijn we ook tijdelijk verspreid ondergebracht.

 

‘Ik wist dus dat ik me alleen staande kon houden’

 

‘Vanzelfsprekend zou ik mijn familie missen, maar bij dat soort beslissingen wint toch altijd mijn realistische inborst: wat moet dat moet. En ik ben van nature een optimist. Bij de keuzes die ik maak vertrouw ik op een goede afloop. Ik geloof erin dat als een deur dicht gaat, er altijd wel een raampje is dat open kan.’

 

‘Die instelling is, denk ik, ook voor een deel te wijten aan de dood van mijn vriendje op de middelbare school. Hij overleed vrij plotseling door een vernauwde aorta. Hem verliezen heeft me realistischer gemaakt dan ik al was. Ik wist al jong dat de dood bij het leven hoort. De Serenity Prayer die zijn familie op de rouwkaart zette, geeft me tot de dag van vandaag houvast:

O Heer,

Geef mij de kracht, om wat ik niet veranderen kan, te aanvaarden,

Moed, om wat ik wel kan, te veranderen,

en Wijsheid, om het onderscheid te zien”.

 

Een volledig geloof in God heb ik niet. Wel ben ik ervan overtuigd dat er een hogere macht is die dingen voor ons beslist. Dat maakt me niet afwachtend, integendeel. Net zoals in de tekst staat, heb ik geleerd:

 

‘Ik heb geen vat op wát er gebeurt, maar kan wel sturen hóe het gebeurt’

 

‘Zo positief als ik ben, houd ik toch ook rekening met rampscenario’s. Alsof ik mezelf wil pantseren tegen de dingen waar ik niet op hoop. Toen mijn man ziek werd – hij was 61 en zou niet beter worden – sloeg de diagnose bij hem in als een bom; bij mij minder. Het was eerder een bevestiging van de klachten die ik al bij hem signaleerde. Het duurde even, maar toen hij het onvermijdelijke einde begon te accepteren, hebben we er het beste van proberen te maken. Met ziel en zaligheid had hij zich altijd op zijn werk gestort, dat wilde hij zo lang mogelijk blijven doen.

 

‘Daarin heb ik hem gesteund, omdat ik wist dat dat het beste bij hem paste’

 

‘Zelfs toen zijn lichaam dat eigenlijk niet meer toestond, reed ik hem nog naar zijn werk in Utrecht. Achterin de auto hadden we met dekens een soort bed gemaakt; daar lag hij dan op, zo goed en kwaad als dat nog ging.’

 

Onverteerbaar

‘En in die trieste maanden speelde nog iets anders: mijn baan stond op de tocht. Als indicatieadviseur assisteerde ik al twintig jaar gemeentes bij het toewijzen van plaatsen bij zorginstellingen voor ouderen. Maar door een drastische reorganisatie dreigde ik opzij te worden geschoven. Dat vond ik onverteerbaar; ik had zoveel ervaring opgebouwd. Dus zette ik alles op alles om ontslag te voorkomen en dat lukte. Daardoor heb ik na Frits’ dood nog tot aan mijn pensioen kunnen doorwerken, wat me als kersverse weduwe op de been heeft gehouden.

 

‘Al ontdekte ik al snel dat vooral de zondagen ellendig zijn voor alleenstaanden’

 

‘Hoe verlaten je je dan kunt voelen, verschrikkelijk. Op een zomerse zondagmiddag werd ik eens overvallen door zelfmedelijden. Ik stelde me voor hoe iedereen samen aan het genieten was en ik zat daar maar in mijn up. Zo dacht ik mezelf de put in, totdat mijn ratio het overnam en ik riep: tut, waar heb je het over? Kom op! Ik ben in de tuin gaan werken en had een heerlijke middag.’

 

‘Het komt weinig voor dat ik een hele dag thuis ben. Ik heb kinderen, kleinkinderen, vrienden en interesses; ben betrokken bij uiteenlopende verenigingen en trek er graag op uit. 

 

‘Carla, jij redt het wel, je bent zo kranig’, hoor ik regelmatig’

 

‘En zo lijkt het natuurlijk ook, ik maak er het beste van. Maar ik moet toegeven dat het van binnen soms anders voelt. Ook een stoer mens als ik kan eenzaam zijn, weet ik inmiddels.’

 

 

Interview: Claar Hellwig en Teus Lebbing

Tekst en foto: Teus Lebbing, A brand new story


Eerdere verhalen in deze serie ‘Portie veerkracht’:

1 – Louky Blitz: ‘Als ik lief was, hielden mensen van me’

2 – Ron Renooij: ‘Door emoties te lozen, kreeg ik weer lucht om verder te gaan’

3 – Fokke Wijnstra: ‘Van dat strijden ben ik afgekickt’

 

Meer lezen over wat contact met de oudste generatie je kan opleveren? Zie: ‘Geen bullshit meer’ (over de making of van deze serie), ‘Hoezo zijn ouderen nutteloos en duur’ en Voor je het weet, verlies je de verbinding’


7 Comments

Hanneke van Strik says:

5 oktober 2017 at 13:47

Weer een fijn verhaal Teus! En dit keer op dubbele wijze van dichtbij!

Reply

Anita says:

6 oktober 2017 at 10:16

Weer zo’n herkenbaar verhaal dat bevestigt waar het om draait in het leven: je eigen pad volgen en vertrouwen op je innerlijke kracht. Mooi.

Reply

Stella says:

6 oktober 2017 at 10:37

Heel mooi, Teus en Carla!

Reply

Huib says:

7 oktober 2017 at 08:15

Wat veel meegemaakt in 1 leven en wat heeft jullie generatie uit Indië toch veel voor de kiezen gekregen. Dank dat jij en Frits er altijd voor ons zijn (geweest).

Reply

Els says:

10 oktober 2017 at 14:14

Sterk én realistisch is Carla. Of misschien ook sterk omdát ze realistisch is (ziekte, eenzaamheid onder ogen zien)? Waar ik benieuwd naar ben: kennen deze veerkrachtige mensen ook (meerdere) veerkrachtige leeftijdgenoten in hun omgeving?

Reply

Janneke says:

16 oktober 2017 at 15:39

Ontroerend herkenbaar. Helemaal Carla. Ook aangrijpend iemand die ik goed ken zo “levensgroot” voor me te zien. Dit eerlijke en moedige portret nodigt mij bovendien uit tot reflecteren op eigen leven. Bedankt Carla, bedankt Teus.

Reply

Teus Lebbing says:

6 november 2017 at 11:23

Ook op social media raakt het persoonlijke verhaal van Carla een snaar. Een greep uit de reacties:

‘Mooi verhaal, wijze woorden. Dat gedicht..wow, ik heb het opgeschreven’
‘Sterke woorden, mooi verwoord, mooi om te lezen’
‘Je bent juist sterk als je je zwakke momenten herkent en erkent’
‘Prachtig en krachtig beschreven’
‘Ik wil koffie (of in mijn geval thee) drinken met Carla!’
‘Rakend!’
‘Indrukwekkend interview…’
‘Wat een bewogen leven!’
‘Zijn het niet júist de stoere mensen die eenzaam zijn?’

Reply

Leave a comment